ఈద్గా - మున్షీ ప్రేంచంద్

ఇది మున్షీ ప్రేంచంద్ రచించిన చిన్ని కధ. హమీద్ అనే నాలుగేళ్ళ బీద పిల్ల వాడు - తన అమ్మమ్మ తో కలిసి ఉంటూ ఉంటాడు. 30 రోజుల పవిత్ర రోజా పాటించిన తరవాత తరవాత ఈద్ పర్వదినం వచ్చింది. వీధి లో అందరు పిల్లలూ బొమ్మలూ, మిఠాయిలూ కొనుక్కుంటున్నారు. పెద్దలు కొత్త బట్టలు కుట్టించుకుంటున్నారు. ఇంట్లో చిన్న చితకా వస్తువులూ కొనుక్కుంటున్నారు. చంకీలు ఉన్న తమ టోపీల చిరుగులు కుట్టుకుంటున్నారు. పండగ కాబట్టి చిన్న పిల్లలందరికీ వారి పెద్దలు ఈదీ (బహుమానంగా కొంచెం డబ్బు) ఇచ్చేరు. ఆ డబ్బుతో పిల్లలంతా బజారులో / ఈద్ సంత లో ఎంజాయ్ చేస్తున్నారు. హమీద్ అమ్మమ్మ కడు బీదది, నిస్సహాయురాలైన వృద్ధురాలు! ఆవిడ పాపం హమీద్ కు 3 నయా పైసలు మాత్రం ఇవ్వ గలుగుతుంది.



ఈద్ కోసం నిజానికి ఈ పిల్లల బేచ్ లో చాలా రోజుల నుండీ ప్లానింగ్ నడుస్తూ ఉంది. వీళ్ళంతా ఈదీ తో ఫలానా బొమ్మలు కొనుక్కుంటామనీ, ఇంకేదో చిరుతిండి కొనుక్కుంటామనీ కలలు కంటున్నారు. హమీద్ కు ఇవన్నీ కొనుక్కునే స్థోమత లేదు. మిగతా పిల్లల ముందు చిన్నబుచ్చుకుంటాడని అమ్మమ్మ ఎలానో మూడు పైసలు ఇచ్చింది.


వీటితో ఏమి కొనుక్కోగలడు ? ఏదీ మూడు పైసలకు రాదు. మిగతా పిల్లలు కొనుక్కున్న రక రకాల బొమ్మలు చూస్తూ, నిరుత్సాహ పడుతూ సంత లో ప్రతీ ఆట వస్తువ విలువా అడుగుతూ తిరుగుతూ ఉంటాడు హమీద్. ఉన్నట్టుండి వాడికి చిమ్మ్ టా (పట్టకారు / Tong ) అమ్మేవాడు కనపడ్డాడు. వెంటనే హమీద్ కు అమ్మమ్మ గుర్తొచ్చింది. హమీద్ కు ఈ ప్రపంచంలో ఉన్నదల్లా ఆ ముసలి అమ్మమ్మే. ఆవిడ వంట చేసే టప్పుడు / రోటీలు చేసేటప్పుడూ, చేతితోనే రొట్టెలు పట్టుకు కాలుస్తూ ఉంటుంది. ఆవిడకు రొట్టెను పట్టుకునే ఆ పట్టకారు లాంటి చింటా లేదు మరి.


వెంటనే బేరం జరుగుతుంది. మూడు నయాపైసలకు చింటా ఇవ్వనంటాడు దుకాణదారు. అయితే, అంతకన్నా ఎక్కువ డబ్బు హమీద్ దగ్గర లేదు. నిరుత్సాహ పడి వెనుతిరిగి పోతున్న పిల్లవాడిని పిలిచి, ఎలాగో ఆ మూడు పైసలకే చింటా ఇచ్చేస్తాడు దుకాణదారు !

సంత నుండీ తిరిగి వస్తున్న హమీద్ ను మిగిలిన స్నేహితులు ఆటపట్టిస్తారు. బొమ్మలు కొనుక్కోమని డబ్బు ఇస్తే, చింటా కొంటావా అని ఏడిపిస్తారు. ఆ నాలుగేళ్ళ బుడ్డోడు మాత్రం ఈ వేళాకోళాలకు అదరడు - బెదరడు. పైగా తన చింటా అందరికన్నా గొప్ప ఆటవస్తువ అని, భుజం మీద పెట్టుకుంటే, గద అవుతుందనీ, విల్లు లా సంధిస్తే, విల్లు అవుతుందనీ.. ఇలా ఎలా కావాలంటే అలా దానితో ఆడుకోవచ్చని వాదిస్తాడు.


పిల్లలు - అమాయకులు. మొదట కాసేపు హమీద్ మాటలు నమ్మక పోయినా, కొంత సేపటికి తమ తమ బొమ్మలతో ఆడి, బోరు కొట్టి, వాళ్ళకి హమీద్ దగ్గరున్న చింటా ఆకర్షణీయంగా కనపడుతుంది. ఒక్కొక్కరూ.. 'ఒరే, నీకు నా బొమ్మ ఇస్తాను - కాసేపు నీ చింటా నాకివ్వరా..!' అని అడుగుతూ.. ఎక్స్చేంజ్ చేసుకుని చింటాతో ఆడుకుంటారు. మొదట టాం సాయర్ చచ్చిన ఎలకని ఇవ్వడానికి బెట్టు చేసినట్టు కాసేపు బెట్టు చేసినా... చింటా ఇచ్చి, తను ముచ్చట పడిన స్నేహితుల బొమ్మలతో తనూ కాసేపు ఆడుకుని తన సరదా తీర్చుకుంటాడు హమీద్.


ఇలా... సాయంత్రం ఇల్లు చేరేసరికీ, హమీద్ తన స్నేహితులందరి బొమ్మలతోనూ ఆడేసుకునుంటాడు. సరదాగా.. ఉల్లాసంగా ఇంటి సావిట్లోకి అడుగుపెట్టీసరికీ, తన కోసం ఆందోళన తో ఎదురుచూసిన అమ్మమ్మ..'ఇంత ఆలస్యమైందేమిరా.. ఈదీ తో కొన్న బొమ్మ ఏదీ ?' అని అరుస్తుంది. ఆవిడకి చింటా చూపిస్తే.. మొదట కోపగించుకుంటుంది. 'నీకు బొమ్మ కొనుక్కోమని డబ్బులిస్తే, ఇలంటి వస్తువ కొన్నావేమి రా?' అని విరుచుకుపడుతుంది. ఆవిడకి పాపం తల్లీ తండ్రీ లేని తన మనవడంటే, చాలా ముద్దు. ఎన్నడూ వాడి సరదాలు తీర్చగలిగే శక్తి ఆమెకు లేకపోయింది. ఈ ఈద్ కి ఎలా అయినా వాడికి ఏదో ఒకటి కొనిపెట్టాలని ఆమె తాపత్రయం.


వెంటనే.. 'నీకు చింటా లేదు కదా అమ్మమ్మా.. రొట్టెలు చేస్తున్నప్పుడు నీ చేతులు కాలడం నాకు తెలుసు. అందుకే ఈ చింటా నీ కోసం తీసుకొచ్చాను !' అని హమీద్ అనగానే, తన పట్ల మనవడికున్న ప్రేమకూ, అభిమానానికి నోట మాట రాక మ్రాన్ పడిపోయి, కొంత సేపటికి కన్నీళ్ళపర్యంతం అవుతుంది ఆ అమ్మమ్మ !



కధ నాకు గుర్తున్న మటుకూ స్థూలంగా ఇది. ఈ కధ నాకు మామూలుగా తెలియక పోను. నాకు హిందీ సాహిత్యం తో (లోగ్ లుగాయీ తరహా..) తో పరిచయం అంతంత మాత్రం. అయితే ఈ కధ ను ఎన్నో సంవత్సరాలు స్కూల్ టీచర్ గా పని చేసి రిటైర్ అయిన ఒక స్నేహితురాలు చెప్పారు. ఇది ఎప్పుడో 5 ఏళ్ళ క్రితం సంగతి. ఆవిడ, స్వతహాగా టీచర్ మరియూ మంచి పాఠకురాలు గాబట్టి ఈ కధను చిన్న పిల్లలకు చెప్పినట్టు, రసరమ్యంగా చెప్పారు.



మున్షీ ప్రేంచంద్ రచించిన ఈ కధ (ఈద్ వస్తున్నది గాబట్టి గుర్తొచ్చింది. తప్పులు / మరచిపోవడాలూ ఉండొచ్చు ! కానీ హృద్యమైన ఈ కధని అందరితో పంచుకుందామని చెప్పానిక్కడ) ఎన్నో సంవత్సరాలుగా ఉపవాచకంగా స్కూలు పిల్లల కు చెప్పబడుతూంది. అసలు మంచి కధలు కావాలంటే, పిల్లల ఉపవాచకాలు వెదకడం మంచిది.

మా ట్యూషన్ మేస్టారు

టీచర్స్ డే ! భారత రత్న సర్వేపల్లి రాధాక్రిష్ణన్ స్మృతికి అంకితమైన ఆయన పుట్టిన రోజు. విద్య దేశాన్ని ఉద్ధరించగలిగే ఒకే ఒక సాధనం అని నమ్మిన అయ్యోరు - సర్వేపల్లి. నిరంతర విద్యార్ధే మంచి గురువు కాగలడు. ఎప్పటికప్పుడు తనను తాను మెరుగుపరచుకుంటుకుంటూ, తన జ్ఞానాన్ని నలుగురికీ పంచే వాడే మంచి టీచర్. టీచింగ్ లాంటి అద్భుతమైన వృత్తిని ప్రేమించీ, రాణించే అత్భుతమైన వ్యక్తులందరికీ టీచర్స్ డే శుభాకాంక్షలు.


అబ్దుల్ కలాం చూడండి - ఇప్పటికీ తన స్కూల్ టీచర్ల పట్ల ఎంత ప్రేమనీ అభిమానాన్ని ప్రదర్శిస్తారో ! మంచి శిష్యుడంటే కూడా అలానే ఉండాలి.

చిన్నప్పుడు స్కూల్లో నాకు ఆత్భుతమైన టీచర్లు తారసపడలేదు. నా దృష్టిలో నా అసలుసిసలు టీచర్ మా ట్యూషన్ మాస్టర్. ఆయన పేరు నాకు ఎప్పటికీ తెలియలేదు. అప్పటికే ఆయన వృద్ధులు. నడిచి, తనంతట తానే మా ఇంటికి వచ్చి నాకు ట్యూషన్ చెప్పేరు. నాకొచ్చిన తెలుగు అక్షరాలూ, లెక్కలూ, గుణింతాలూ, ఇంగ్లీషు వర్ణమాల, చిన్నా చితకా చదువుకు సంబంధించిన విషయాలూ ఆయన ఇచ్చిన దానమే. స్కూల్ సిలబస్ లో లేకపోయినా పిల్లలకి మంచిదని అమ్మతో మాటాడి, తెప్పించిన పెదబాలశిక్ష, దాన్లోంచీ నేర్పించిన వేమన పద్యాలూ, సుమతీ శతకంలోని పద్యాలూ గుర్తున్నాయింకా.


నేను పెద్దయ్యాక, ఆయన దగ్గర ట్యూషన్ మానేసేం. స్కూల్ మారిపోయాం, ఇల్లు మారిపోయాం. కొన్నాళ్ళకి ఆయన వేరే కాలనీ లో కనిపించారు. వారి అబ్బాయి అప్పుడపుడూ అమ్మకి ఆయన వార్తలు చేరవేసేవారు. మేము పెద్దయ్యాక కూడా ఆయన అదే ఆరోగ్యం తో పిల్లల ఇళ్ళకు నడిచి వెళ్ళి, ట్యూషన్ చెప్పేవారు. కొన్నాళ్ళకు ఆయన పోయేరని కబురు కూడా వాళ్ళబ్బాయి ద్వారానే తెలిసింది.


ఆయన పాఠాల కన్నా, ఆయనిచ్చిన ఆత్మ విశ్వాసం నాకు ఎంతగానో పనిచేసింది. నేను ఏకసంతాగ్రాహి నని తరచూ పొగుడుతుండేవారు. నా తెలివితేటల పట్ల ఆయన కున్న నమ్మకం, నాకే నమ్మశక్యంగా ఉండేది కాదు. పెద్దయ్యాకా, చదువులో చాలా కష్టాలు పడ్డాను. ఏ టీచర్నూ .. ముఖ్యంగా లెక్కల టీచర్నూ ఇష్టపడ్లేదు. ఆయన తప్ప ఎవరూ నన్ను తెలివైనదాన్నని అనలేదు. నా తెలివి తేటలు, నా సక్సెస్ - అన్నీ టీచర్ల గుర్తింపు కి అనులోమానుపాతంలో (Directly proportionate) ఉండేవనుకుంటాను !


మా తాతగారు నా రెండున్నరేళ్ళకే పోయారు. మీ ట్యూషన్ మేస్టారే నా చేతి రాత కి ఒక షేప్ ఇచ్చారు. ఈయన బూస్ట్ చేసినంతగా ఎవ్వరూ నా మొరేల్ ను బూస్ట్ చెయ్యలేదు. ఇప్పటికీ నేను పరీక్షలకో, ఇంకో వేటికో నిరాశ చెందితే అమ్మ వెంటనే ఈ మేస్టారి ప్రస్తావన తెచ్చి... నువ్వు తెలివైన దానివే.. నువ్వు చెయ్యగలవు ! అని తెగ ఉత్సాహ పరిచేస్తారు. నిజమే అనుకుని, నేను ఉప్పొంగిపోయి.. హేపీ గా ఫీల్ అవుతాను.


అంత మంచి మేస్టార్ని టీచర్స్ డే న ఇంకోమారు గుర్తుచేసుకుంటూ....

లక్కీ మిట్టల్ విజయాలు

ఇండియా కు మూడు ఒలింపిక్ పతకాలు. వాటిల్లో ఒకటి, స్వర్ణం.. అందరూ ఖుష్ ! వీటి వెనుక ఒక ఉక్కు స్నేహ హస్తం ఉంది. తెలుసా ? ఆ హస్తమే లక్ష్మీ మిట్టల్.


క్రికెట్ - ఆర్ధికంగా, భారత దేశాన్ని శాసించే క్రీడ ! క్రికెట్ మీద కాసులు కురిపిస్తే నష్టపొయ్యేదేమీ లేదు. క్రికెట్ లో గ్లామరుంది. క్రికెట్ (భారత దేశపు టీం అంటూ ఏమీ లేదు) దేశాన్ని ముందుకు నడిపిస్తుంది అని వెఱ్రిగా నమ్మే భారతీయ కోర్పరేట్ ప్రపంచాన్ని లక్కీ మిట్టల్ చిన్న కుదుపు కుదిపాడు.


స్పాన్సర్ షిప్ - ప్రోత్సాహం, మెఱికల్లాంటి క్రీడాకారుల ఎంపిక, కోచింగ్, అత్యుత్తమ ఫిశియో థెరపీ - ఎమోషనల్ సపోర్ట్ - మనకి ఈ సారి బీజింగ్ ఒలింపిక్స్ లో ఈ విజయాల్ని సాధింప జేసాయి. క్వార్టర్ ఫైనల్ వరకూ అయినా మన క్రీడా కారులు చేరగలిగారంటే వారి విజయం వెనుక ఉన్న అదృశ్య హస్తం మిట్టల్ !


విజెందర్ మినహా అభినవ్, సైనా సహా అందరు క్రీడా కారులకూ మిట్టల్ సహకారాన్ని అందించారు. However, విజెందర్ కూడా మిట్టల్ స్పాన్సర్షిప్ లో పని చేసిన వారే - కాకపోతే, ఒలింపిక్స్ కు కాస్త ముందుగా బయటకు వచ్చారు. కాబట్టి విజెందర్ కూడా మిట్టల్ ప్రోత్సాహం వల్ల లాభ పడినట్లే చెప్పుకోవచ్చు.


2004 ఏథెన్స్ ఒలింపిక్స్ లో భారత్ అపజయాల్ని చూసి నొచ్చుకున్న మిట్టల్ కుటుంబం 2005 లో లండన్ లో వింబుల్డన్ లో మహేష్ భూపతి ని కలిసారు. మిట్టల్ చాంపియన్స్ ట్రస్ట్ ను స్థాపించడానికి నాంది పలికారు. 10 మిలియన్ డాలర్లు, 40 మంది క్రీడాకారులు, 2012 ఒలింపిక్స్ లో మంచి ఫలితాలను సాధించాలన్న లక్ష్యం తో మొదలయిన ఈ ఎం.సీ.టీ (మిట్టల్ చాంపియన్స్ ట్రస్ట్) ఈ బీజింగ్ ఒలింపిక్స్ లో తన టీం లోని 14 గురు క్రీడాకారులతో సాధించిన అత్బుతాలు చెప్పుకోదగ్గవే!


భారత దేశంలో త్వరలో బాక్సింగ్ లీగ్ లను మొదలు పెట్టబోతున్నారు ! బాక్సింగ్ మీద యువత లో క్రేజ్ మొదలయింది. కరణం మల్లీశ్వరి గుర్తున్నారా? మల్లీశ్వరి కు మన రాష్ట్రం లో లభించిన ఘన స్వాగతం గుర్తుందా ? ఆ తరవాత చాలా మంది అమ్మాయిలు వెయిట్ లిఫ్టింగ్ పట్ల ఆసక్తి పెంచుకున్నారుట. క్రికెట్ తో విబేధించే ఉద్దేశ్యం నాకు లేదు. భారత దేశంలో నిజంగా మైదానానికి వెళ్ళి పరుగులు పెట్టి, క్రికెట్ ఆడినా, ఆడకపోయినా, టీవీ లో క్రికెట్ కు అతుక్కుపోయే జనాభా అత్యధికం. క్రికెట్ తనకు తానే సాయపడగలదు. మరి మిగతా క్రీడల మాటేమిటి ? ఒలింపిక్స్ రాగానే వాటి మీద ఆందోళన చెందడం, ఆ రెండు వారాలు కాగానే, యధావిధి గా ఈ.ఎస్.పీ.ఎన్. చూడటం, మన అలవాటు.


అమిత్ భాటియా - [ మిట్టల్ అల్లుడు ] కూడా క్రికెట్ లో డబ్బు పెట్టడానికి పూర్తిగా వ్యతిరేకం. మిట్టల్, భాటియాలు కలిసి చేసిన ఈ అత్భుతం మాత్రం ఖచ్చితంగా స్వర్ణ పతకాన్ని గురించి కాదుట (కనీసం బీజింగ్ లో). కానీ సాధించిన విజయాలువారినే ఆశ్చర్య పరచినా, frankly ఖచ్చితంగా స్పూర్తిదాయకాలు ! విజేతలు ( జరా హట్ కే..) విభిన్నంగా ఆలోచిస్తారేమో ! మిట్టల్ చాంపియన్స్ ట్రస్ట్ 2005 నుండీ ఇదే పని లో ఉంది ! మూడేళ్ళ పాటూ అకుంఠిత దీక్ష, లక్ష్యాల పట్ల చిత్త శుద్ధి తో లక్ష్మీ మిట్టల్ సాధించిన ఈ విజయం లక్ష్మీ ని భారతీయ క్రీడల లక్కీ ఐకన్ గా మార్చింది. మిట్టల్ కేవలం స్పాన్సర్ మాత్రమే కాదు. ఆయన దేశానికోసం ఏదో చెయ్యాలనుకుని ఉబలాటపడ్డారు. సో... భారత దేశం 2012 ఒలింపిక్స్ కోసం ఎదురుచూడొచ్చు !